•     .jpg
  •   .jpg
  • 1.jpg
  •    1.jpg
  • 2.jpg
  • 3.jpg
  • dentistslider2.jpg

بهداشت ارتودنسی

رعایت بهداشت دهان و دندان در زمانی که بیمار تحت درمان ارتودنسی است ، اهمیتی دو چندان دارد . براکت ها و هرگونه دستگاه ارتودنسی در دهان می تواند در صورت عدم رعایت بهداشت محل تجمع پلاک میکروبی شده ، باعث پوسیدگی دندانی و مشکلات لثه ای گردد . بنابراین توصیه می شود که در طول درمان ارتودنسی بعد از هر وعده غذایی مسواک زده شود . به یاد داشته باشید وضعیت دندانها و لثه بیانگر میزان همکاری بیمار در زمینه رعایت بهداشت دهان است . اگر در حین درمان ارتودنسی بیمار بهداشت دهان مناسبی نداشته باشد ، امکان بروز لکه های سفید رنگ ، ایجاد پوسیدگی روی دندانها و یا تورم و التهاب لثه و حتی خونریزی از لثه وجود دارد که این امر تبعاتی نظیر ظاهر نازیبای دندانها پس از پایان درمان ارتودنسی و یا نیاز به جراحی لثه حین درمان ارتودنسی را به دنبال خواهد داشت. مسواک های بین دندانی ، نخ دندان هم بایستی در کنار مسواک زدن استفاده شوند . طریقه صحیح مسواک زدن و استفاده از موارد فوق بعد از قرار دادن ارتودنسی ثابتو متحرک به بیمار در مطب آموزش داده می شود . اگرچه مسواک های برقی از نظر آماری برتری زیادی نسبت به مسواک های دستی ندارند ولی دیده شده است که بیمارانی که دارای مسواک برقی هستند بهداشت بهتری دارند . بنابراین می توان از مسواک های برقی هم استفاده کرد .

وسایل لازم برای بهداشت ارتودنسی:

-خمیردندان ارتودنتول

-مسواک ارتودنسی

-دهانشویه orthokin

-مسواک بین دندانی

-نخ دندان سوپرفلاس

-واتر جت دندانی (واترپیک)

 

 نحوه مسواک زدن صحیح دندانها:

-   برای اينکه تمام دندانهاتميزشود،بايدطبق روالی منظم مسواک زده شود . همان طور که می دانيد دندانها به غيرازسطوح درتماس باهم که بايدبانخ دندان تميزشوددارای سه سطح بيرونی (سمت گونه) ،سمت درونی (سمت زبان ياکام) وسطح رويی ياجونده (که جويدن راانجام میدهد) میباشد.

-  مسواک زدنرا مثلا به اين صورت شروع می کنيد که از سطح بيرونی دندانهای با لا از آخرين دندان سمت چپ اغاز گشته و بعد از تميز شدن اين ناحيه مطابق روشی که در ذيل آمده ، مسواک را کمی جلو آورده و ناحيه دوم تميز می شود ، جلو آوردن مسواک نبايد زياد باشد به نحوی که ناحیه دوم با اول همپوشانی داشته باشد.به همين ترتيب تمام سطح بيرونی دندانهای بالا تميز شده و بعد سطح داخلی دندانهای بالا به همين ترتيب از سمت چپ تا آخرين دندان سمت راست تميز می شود. در پايان سطح جونده دندانهای بالا باز هم با همان ترتيب تميز می گردند.در مورد دندانهای پايين نيز همين مراحل انجام می شود.

مرحله1: ابتدا مقدار کمی خمیر دندان روی مسواک خشک قرار دهید ،مسواک زاویه 45 درجه باسطح خارجی دندان داشته و جهت الیاف مسواک به سمت براکت ها باشد.

مسواک زدن صحیح

مرحله2: جهت نفوذ الیاف مسواک به شیار بین لثه ودندان لازم است از حرکات لغزشی با دامنه کوتاه یا حرکات چرخشی به مدت 10 ثانیه برای هر

 دندان استفاده نمائید.

.

مرحله3: در این مرحله سطح داخلی دندانها تمیز می شود.با قرار دادن مسواک به طور مایل و با حرکات لغزشی با دامنه ی کوتاه این عمل را انجام دهید.

مرحله4: مسواک زدن دندان های فک پایین ازمحل تماس دندان ولثه به سمت بالاشروع ومانندفک بالاادامه مییابد. درانتهابرای تمیزشدن زبان میتوانیدزبان رابه آرامی ازعقب به جلومسواک نمایید.

نخ دندان:

استفاده از نخ دندان برای تمیزکردن سطوح بین دندان ها حداقل یکبار در روز ضروری است البته از نظر اولويت بعد از مسواک معمولی و مسواک بين دندانی قرار دارد .برای این منظور 30 سانتی متر از نخ بریده و طبق دستورات زیر عمل نمائید.
Super floss که دارای دوقسمت نازک سفت وخشک وقسمت ضخیمتراسفنجی ونرم میباشد. ازقسمت نازک برای گذراندن نخ از زیر سیم و از قسمت دیگر برای نخ زدن استفاده می شود.

مرحله 1: انتهای نازک و سفت از بین فضای دندان و دستگاه ارتودنسی عبور دهید.

مرحله 2: با گرفتن دوطرف نخ دندان با انگشت دودست به ارامی نخ را در بین دندانها کشیده و خیلی ملایم آنرا بر روی سطح دندان به بالا و پائین حرکت دهید .

 مرحله 3: نخ راتازیرلثه وبرروی دودندان مجاورحرکت داده شود.هرگزنخ دندان رابه صورت حرکتارهاي بروی لثه نکشيد. هدف تميزشدن دوسطح دندانی مجاورهم میباشد.

مرحله4: نخ را تا زیر لثه و بر روی دو دندان مجاور حرکت داده شود.در هر ناحيه تماس دو سطح وجود دارد که مربوط به دو دندان مجاور می باشد و اين دو ناحيه با دو جهت حرکتی مخالف هم تميز می شوند.

برس بین دندانی:

وسیله مفیدوبسيارمهم برای تمیزنمودن نواحی دندانی درزیرسیم واطراف براکتهامیباشد.از این وسیله به اهستگی و با دقت مطابق شکل استفاده نمائید.بايد سمت چپ و راست براکتها به صورت تک به تک حتما تميز شود که مسواک از بالا پايين سيم عبور داده شده و با حرکت رفت و برگشتی به بالا و پایین سطح دندان در مجاورت براکت تميز می شود. در صورتيکه سطح بالا و پايينی براکت نيز با اين مسواک تميز شود بسيار عالی خواهد بود. بعد از مدتی استفاده از اين مسواکها پرزهای سر آن تخريب می شود که بايد تعويض شوند ( بين 2-1 ماه)

žچه نکاتی را پس از درمان ارتودنسی باید رعایت کرد؟

1. شما علاوه بر مسواک معمولی (نرم یا متوسط)، به مسواک مخصوص ارتودنسی، مسواک بین دندانی و نخ دندان سوپرفلاس نیاز دارید. پس از هر وعده غذایی، باید به دقت مسواک زد و پس از مسواک زدن، دندان ها و وسایل ارتودنسی را به دقت بررسی و کنترل کرد. توالی صحیح رعایت بهداشت دهان به این شرح است: نخ دندان، سپس مسواک و بعد دهانشویه فلورایددار (روزانه یا هفتگی) همچنین لازم است لثه ها را مرتب با آب نمک رقیق و به کمک انگشت ماساژ داد.


2. خونریزی از لثه هنگام مسواک زدن یا نخ دندان کشیدن، نشانه التهاب لثه است و لازم است بهداشت دهان دقیق تر و موثرتر رعایت و در صورت صلاحدید متخصص ارتودنسی، دندان ها جرمگیری شود. گاهی حساسیت دندان ها به گرما و به خصوص سرما (هوای سرد یا نوشیدنی های سرد) نشانه پوسیدگی دندانی است، در این صورت باید در اولین فرصت آن را به متخصص ارتودنسی اطلاع داد.

اگربه دستگاه ارتودنسی که دردهان می‌‌باشددقت شودیک اختلاف سطح باریک بین دستگاه فلزی یابراکت ودندان مشاهده می‌شود. این فضابااینکه کوچک به نظرمی‌رسداماازلحاظ تجمع موادغذایی ومیکروبی وایجادپوسیدگی منطقه بسیارمستعدی می‌‌باشدوهمچنین تمیزکردن این ناحیه بسیارسختترازمناطق دیگرمی‌‌باشد.

متخصص ارتودنسی کاملاًدرموردچگونگی تمیزکردن دستگاههای ثابت ارتودنسی برای شماتوضیح خواهددادولی اینجابه نکاتی اشاره می‌نماییم همیشه هنگام تمیزكردن دندانهاازیك سمت آغازكنیدوتك تك دندانهارابایدپاك نمایید. تابه سمت دیگرختم شود. اگراین نظم رعایت شودپاك كردن تمامی دندانهاانجام می‌شود. همواره به یادداشته باشیدكه تمیزكرد ندندانهای عقبی به درستی صورت گیرد.پس ازتمیزكردن ویادرحین آن دندانهای خودرادرآینه مشاهده نماییدكه آیاتمامی قسمتهاتمیزشده اندوآیاموادغذایی دربین دستگاههاباقیمانده یاخیر.

تمیزكردن دندانهای دارای دستگاه ارتودنسی ثابت مشكلترازتمیزكردن دندانهای بدون دستگاه می‌باشد. ولی بارعایت بهداشت مناسب می‌توان ازایجادمشكلات دندانی مانندپوسیدگی ومشكلات لثه جلوگیری نمود.

ابتدامسواك رابازاویه بگیریدبگونه ای كه مسواك بین لثه ودندان قرارگیرد. سپس باحركت چرخشی ازسمت لثه به سمت تاج دندان،مسواك راحركت دهیدتاسطح بیرونی دندان تمیزشود. (برای دندانهای بالاحركت مسواك بایدهمیشه ازبالابه پایین وبرای دندانهای پایین ازپایین به بالاباشد)

درصورتیکه این روش به تنهایی جهت تمیزکردن دندانها،کارآیی لازم رانداشته باشد،استفاده ازروش زاویه 45 درجه می‌‌تواندکمک کننده باشد.دراین روش،قرارگرفتن موهای مسواک بازاویه 45 درجه نسبت به سطح دندان،حدفاصل براکت ولثه راازموادغذایی پاک می‌‌کند. تغییرجهت زاویه 45 درجه به سمت براکت،حدفاصل براکت ودندان رانیزتمیزمی‌کند.

برای تمیزكردن سطوح بالایی دندانهاازسطح اصلی مسواك استفاده كنیدوسپس دهان خودراباآب شستشودهید. برای تمیزكردن سطح پشتی دندانهاازنوك مسواک استفاده نمایید.

باتوجه به وجوددستگاههای ارتودنسی دردهان،استفاده ازنخ دندان مشكلترمی‌باشد. ارتودنتیست به شماآموزش میدهدكه چگونه بانخ دندان مخصوص،بین دندانهاراتمیزكنید. نخ دندان مخصوص،عبوردادن نخ اززیرسیمهای ارتودنسی راتسهیل مینماید.

استفاده ازدهانشویه هابه همراه مسواك ونخ دندان،باعث تقویت اثرمسواك ونخ دندان وكاهش میكروبهادرمحیط دهان میگردد. مطالعه برروی آن نشان دادكه دهانشویه قادراست تعدادمیكروبهادراطراف دستگاههای ارتودنسی راكاهش دهدوسبب كاهش پوسیدگی وبیماری لثه دربیماران ارتودنسی شود.

درفردی كه دستگاه ارتودنسی داردنقاط مهم جهت تمیزكردن عبارتنداز: سطوح مختلف دندان،منطقه بین دستگاههاولثه،منطقه زیرسیم‌هاواطراف براكتها..

اگردستگاه متحرك ارتودنسی داریددرساعاتی كه ازآن استفاده نمیكنیدحتماًآنرادرجعبه مخصوص خودکه حاوی آب باشدقراردهید. هیچگاه دستگاه متحرك خودراداخل دستمال كاغذی قرارندهیدچون ممكن است آسیب ببیند.

غذاهای سخت مانندچیپس،آجیل،بلال،ذرت بوداده،تهدیگ و....میتوانندموجبآسیب به دستگاههای ارتودنسی شوند. برای خوردن بعضی ازغذاهای سفت مانندسیب یاهویج میتوان آنهارابه قطعات كوچكترتقسیم كردوجودموادغذایی شیرین درمجاورت براکت‌هاوسیم‌هاوتمیزنکردن آنهامی‌‌تواندشانس ایجادپوسیدگی دندانهاراافزایش دهد.

درهنگام ورزشهایی كه احتمال ضربه وجودداردازمحافظهای مخصوص دهان بایداستفاده شود.برای کودکاند رحال ورزش،بایدازمحافظ مخصوص دهان استفاده کرد.

اگردستگاه ارتودنسی شكست ویاازجای خودخارج شدسریعاًبه ارتودنتیست مراجعه كنید . اگرقطعه ای ازسیم دستگاه،ازجای خودخارج شدولب ودهان شماراآزاردادبافشاربسیارآرام دست،سیم رابه جای خودبازگردانید. اگراینكارعملی نبودقطعه ای موم نرم برروی این قسمت تیزقراردهیدكه تازمان مراجعه،لب ودهان شماآسیب نبیند.

شمابعدازارتودنسی متوجه خواهیدشدکه حفظ بهداشت دندانهادرحضوردستگاههاوبراکتهای ارتودنسی بسیارمشکلتراست. براکتهابه آسانی سبب گیرغذایی وشکلگیری پلاک میکروبی میگردند. اگرپلاک بادقت ازروی براکتهاودندانهابرطرف نگرددریسک پیدایش تدریجی بیماری لثه،پوسیدگی دندان وبوی بددهان وجودخواهدداشت. پلاک مخلوطی ازباکتریها،خرده های غذایی واضافات داخل دهان میباشد. باکتریهاازشکرتغذیه نموده وتولیداسیدمیکنند. اسیدمیتواندموجب تحریک لثه،تحلیل مینای دندانهاوبوی بدتنفس شماگردد.

 
   

 

یک نکته درموردبیماران ارتودنسی که به تازگی اقدام به رعایت بهداشت دقیق دندانهای خودنموده اندتوجه به این مهم میباشدکه اوائل درپی مسواک زدن ویاکشیدن نخ دندان باخونریزی ملایم تازیادی ازسوی لثه هابسته به میزان التهاب پیشین آنهاروبروخواهندشد. این امرنبایدعاملی بازدارنده برای بیماردررعایت بهداشت دندانهاتلقی شودبلکه طبیعی وگذرابوده ورفته رفته بابهبودوضعیت بهداشتی وافزایش قوام لثه هاکاهش مییابد.

ادامه مطلب را در دانستنی های بهداشت دهان ودندان  بخوانید...

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید